Ouders – “Niet-weten-vaardigheden” en soorten vragen

Met ‘Niet-weten-vaardigheden’ doelen we op vaardigheden die je kunt gebruiken in gesprekken. Je stelt vragen waardoor de ander zelf tot een oplossing kan komen. We zijn snel geneigd om oordelen en adviezen te geven. Maar door een houding aan te nemen van ‘niet-weten’ en vragen te stellen, help je het perspectief van de ander duidelijk te krijgen.

Andere technieken die je kunt gebruiken zijn bijvoorbeeld de wondervraag, schaalvraag en uitzonderingsvraag. Bij de wondervraag vraag je de ander te beschrijven hoe de situatie er uit zou zien als er een wonder heeft plaatsgevonden waardoor het probleem is opgelost.

Bij de schaalvraag kan de ander aangeven waar hij zit op een schaal van 0 tot 10 waarbij 10 de ideale situatie is. Wat is er nodig om een of twee stapjes op te schuiven richting die 10?

Tenslotte de uitzonderingsvraag. Daarbij vraag je naar momenten waarop het probleem zich niet of minder voordoet, waardoor je inzicht krijgt in wat werkt in zo’n situatie.

Wat verstaan we onder… pedagogische sensitiviteit?

Met pedagogische sensitiviteit bedoelen we dat je opmerkt, aanvoelt en begrijpt wat er in een situatie of bij een kind nodig is. Je hebt oog voor de ander, en voor signalen, ook de kleine en minder opvallende. Je geeft daar de juiste betekenis aan en reageert er op een goede manier op, ook in de ogen van de ander.

Door deze manier van reageren draag je bij aan een goede relatie, want de ander voelt zich gehoord en gezien. Tenslotte richt je je bij pedagogische sensitiviteit bewust op de goede momenten en sterke kanten van een kind.

Ouders – Risicovol spelen

Risicovol spelen is een vorm van spelen waarbij kinderen activiteiten aangaan die hun uitdagen en avontuurlijk zijn. Meestal buiten, maar bijvoorbeeld in een speellokaal zou dat ook kunnen.
Kinderen maken daarbij zelf de keuze of ze bepaalde risico’s willen aangaan, bijvoorbeeld door over een boom over een sloot te lopen. Het is iets dat de meeste kinderen van nature doen, waarbij ze leren omgaan met uitdagingen, spanning, en grenzen.

Ouders – Van Wiechen ontwikkelingsonderzoek

Het ‘Van Wiechenschema’, zoals het in de volksmond wordt genoemd, is het instrument dat gebruikt wordt op het consultatiebureau om de ontwikkeling van het kind systematisch in kaart te brengen. In totaal worden er 75 ontwikkelingskenmerken beoordeeld op het gebied van bijvoorbeeld motoriek, persoonlijkheid, communicatie en sociaal gedrag.

Oorspronkelijk was het doel om ontwikkelingsstoornissen op tijd in beeld te krijgen. Inmiddels is het doel vooral een goede begeleiding van ouders bij de ontwikkeling van hun kind.

Ouders – Vrije keuze voor het onderwijs

In Nederland mag je als ouder zelf kiezen naar welke school je kind gaat. Dit is dus niet bepaald door locatie, wijk of dorp. Er zijn in Nederland openbare, bijzondere en particuliere scholen.

Bijzondere scholen geven les vanuit een godsdienst, een levensovertuiging of een visie op het onderwijs. Dan kun je denken aan bijvoorbeeld Christelijke of Islamitische scholen. Ook kennen we de “algemeen bijzondere” scholen. Deze scholen geven les vanuit een visie op onderwijs, zoals bijvoorbeeld Montessori, Jenaplan of Daltonscholen.

De openbare en bijzondere scholen worden gefinancierd door de overheid. De scholen moeten aan verschillende eisen voldoen, zoals een minimaal aantal leerlingen, bevoegde leraren, voldoende uren onderwijs en onderwijskwaliteit. Particuliere scholen worden niet gefinancierd door de overheid en vragen over het algemeen een bijdrage van ouders om het onderwijs te bekostigen. Ook particuliere scholen moeten aan eisen m.b.t kwaliteit voldoen.

Ouders – Positive discipline

Drs. Marieke van der Zee is psycholoog en werkte als manager en projectmedewerker in de kinderopvang. In 2002 richtte ze Buro Mare, een bureau voor trainingen in opvoedingsvaardigheden.

Marieke werkt ervaringsgericht en heeft door haar werk als oudertrainer en door studies, zoals de ‘parent effectiveness training’ en de ECHA-opleiding tot ‘specialist begaafdheid’ aan de Radboud Universiteit Nijmegen, veel kennis en ervaring met opvoedingsvaardigheden bij hoogbegaafde kinderen.

Marieke maakte voor ouders twee video’s over het opvoeden van begaafde kinderen:

  1. De meerwaarde van ‘Positive discipline’ van Jane Nelsen bij het opvoeden van begaafde kinderen.
  2. Passende methoden bij het opvoeden van begaafde kinderen

Ouders – Passende methoden bij het opvoeden van begaafde kinderen

Drs. Marieke van der Zee is psycholoog en werkte als manager en projectmedewerker in de kinderopvang. In 2002 richtte ze Buro Mare, een bureau voor trainingen in opvoedingsvaardigheden.

Marieke werkt ervaringsgericht en heeft door haar werk als oudertrainer en door studies, zoals de ‘parent effectiveness training’ en de ECHA-opleiding tot ‘specialist begaafdheid’ aan de Radboud Universiteit Nijmegen, veel kennis en ervaring met opvoedingsvaardigheden bij hoogbegaafde kinderen.

Marieke maakte voor ouders twee video’s over het opvoeden van begaafde kinderen:

  1. De meerwaarde van ‘Positive discipline’ van Jane Nelsen bij het opvoeden van begaafde kinderen.
  2. Passende methoden bij het opvoeden van begaafde kinderen

Ouders – Annemarie van Vulpen: wat zijn de uitdagingen?

Annemarie van Vulpen werkt op de Berg en Bosch school in Houten, een speciaal onderwijs school gespecialiseerd in het begeleiden van leerlingen met een vorm van autisme. Annemarie is daar intern begeleider in het basisonderwijs.
In een aantal video’s vertelt Annemarie over haar ervaringen. Het hoofdthema van deze interviews is ‘Hoogbegaafde leerlingen in het SO’:

  1. Even voorstellen
  2. Hoogbegaafde leerlingen in het speciaal onderwijs
  3. Wat zijn de uitdagingen?
  4. Wat levert het op voor de leerlingen?

Registratie webinar Teresa Boatman

In het schooljaar 2024-2025 organiseren we bijna elke maand een internationaal webinar. Deze week was het webinar over Anxiety and Stress door Dr. Teresa Boatman, psychologe uit Minnesota, gespecialiseerd in onderwijs en  emotionele ondersteuning bij begaafdheid.

Dr. Teresa Boatman wist in 2 uur zowel theoretische achtergronden als praktische tips voor in de klas en thuis met ons te delen. Een inspirerend webinar dat terug te kijken is via de website.

“Children in today’s world are trying to integrate the experiences of the pandemic with what is “normal” from their perspective. Anxiety seems to have become the norm rather than the exception for children. This session explores the interplay between gifted characteristics and the biological and situational response sets consistent with anxiety. Parents and educators will develop a set of tools and strategies based upon research and best practices in education toward prevention and intervention to allow them to identify, understand and respond to all types of anxiety.”

Geïnspireerd geraakt? Volgende week, op 18 november van 16:00-17:00 u staat alweer een nieuw webinar op de agenda over Universal Design for Learning door Dr. Claire Hughes van Cleveland State University!

Brochure Peergrouponderwijs

In de multimediale brochures van het Kenniscentrum Hoogbegaafdheid belichten we telkens een ander thema. Het centrale thema van deze multimediale brochure is ‘Peergrouponderwijs.

Peergrouponderwijs biedt voor leerlingen met kenmerken van (hoog)begaafdheid de ruimte om die sociale betekenis van het onderwijs te leren herkennen. Dat gaat alleen niet vanzelf, daar moeten we wél wat voor doen … en daar gaat deze brochure over.

Interviews

In deze brochure zijn net als anders weer verschillende interviews opgenomen waarin betrokkenen vanuit hun eigen perspectief vertellen hoe zij aankijken tegen peergrouponderwijs en wat het voor hen betekent om dit te organiseren en verzorgen. Er is ook een ouder aan het woord die vanuit de persoonlijke ervaringen van hun kind vertelt hoe belangrijk peers zijn en aansluiting met andere kinderen. Peergrouponderwijs biedt daar zoals gezegd heel veel verschillende mogelijkheden voor. Minka Dumont geeft tips hoe leraren kunnen differentiëren en waar je rekening mee kunt houden als je zelf peergrouponderwijs wilt starten. Anja de Groot maakte deze keer de tips voor ouders.

Deepdives

De deepdives komen van Ilse Wassenaar en Quen van Meer. Ilse beschrijft hoe je zelf als leraar uitdagende taken kunt ontwikkelen die geschikt zijn voor peergrouponderwijs. Quen beschrijft hoe peercontact bijdraagt aan het functioneren en welbevinden van leerlingen met kenmerkenvan (hoog)begaafdheid.

Publicatie

Print of lees online

De multimediale brochures van het Kenniscentrum Hoogbegaafdheid kun je zowel printen als online lezen.

Wanneer je een print maakt van de brochure, kun je de video’s bekijken door met je mobiele telefoon of tablet de QR-code van de video te scannen. Je vindt alle video’s ook online in onze Kennisbank. Wanneer je kiest voor online lezen en video’s bekijken vind je alle informatie (artikel, tips en video’s) bij elkaar in de multimediale brochure.