Kom naar onze studiedag Gluren bij de buren. En neem je bestuurder mee!

Ben je lid van een werkgroep HB? Werk je voor een schoolbestuur of SWV? Kom op 24 september naar onze studiedag met je hele werkgroep. En breng je bestuurder mee.

Op 24 september 2026 verzorgt het Kenniscentrum Hoogbegaafdheid een studie- en voor de derde keer een uitwisselingsdag ‘Gluren bij de buren’ speciaal voor werkgroepen van schoolbesturen en samenwerkingsverbanden. Net als anders is deze dag geheel gratis.
Wie die dag komt met tenminste 5 leden van de werkgroep én de directeur of bestuurder van de organisatie meebrengt, ontvangt voor alle deelnemers nog een gratis exemplaar van het Basisboek (hoog)begaafdheid in po en vo.

We hebben een mooi gevarieerd programma waarin diverse good practices breed gedeeld worden.

Programma

  • 09:30-10:00 Ontvangst
  • 10:00-10:15 Opening dagvoorzitter
  • 10:15-11:00 Gastspreker 1: Janneke Berendsen
  • 11:00-11:30 Pauze & netwerkmomentje
  • 11:30-12:30 Gastspreker 2: Ragnild Zonneveld
  • 12:30-13:30 Lunch
  • 13:30-14:15 Panel met verschillende bestuurders
  • 14:15-14:45 Pauze & netwerkmomentje
  • 14:45-15:30 Gastspreker 3: Katalin Kapteijns
  • 15:30-16:15 Gastspreker 4: Nina Oosterveen
  • 16:15-16:30 Afsluiten van de dag

Voor wie

Het is een dag zowel voor werkgroepen gericht op primair als voortgezet onderwijs. We heten de bestuurders en directeuren die meekomen van harte welkom. Zij vormen een onmisbare schakel in het proces om diverse voorzieningen in het onderwijs aan leerlingen met kenmerken van (hoog)begaafdheid op alle scholen in de regio onder de aandacht te brengen!

Waar

Congrescentrum De Reehorst, Ede

Kosten

Deelnemen aan het congres is gratis.
Let op: Kom je niet, zeg je niet af en stuur je geen vervanger met jouw inschrijvingsbewijs? Dan ontvang je als nog een factuur van € 50,- want daardoor is jouw plek onbenut gebleven.

Inschrijven doe je via deze link: https://forms.gle/aVP2uBVFbENthUeG9

Let op: kom je met je hele werkgroep? Superleuk! Wil je dan wél zorgen dat alle leden zich afzonderlijk inschrijven? Dan weten wij precies op hoeveel mensen we moeten rekenen. Ook de bestuurder die meekomt, moet zich dan even inschrijven.

Brochure Onderpresteren

Als we vanuit het Kenniscentrum Hoogbegaafdheid met leraren in gesprek gaan en hen vragen naar hun grootste zorg waar het leerlingen met kenmerken van (hoog)begaafdheid betreft, dan verwijzen ze zonder uitzondering naar het verschijnsel onderpresteren. Leraren maken zich zorgen of ze wel bij alle leerlingen het onderste uit de kan halen. Daar komt ook altijd de vraag achteraan: Hoe kan ik onderpresteerders vinden? Hoe kan ik zorgen dat ik geen leerlingen mis? Die vraag vergt een gecompliceerd antwoord. In deze brochure gaan we proberen om daar zicht op te geven.

Wat vind je in deze brochure?

In deze brochure kunnen we helaas geen antwoord geven op alle vragen die rondom onderpresteren leven, maar we hopen wel dat we zowel vragen beantwoorden als dat we vragen oproepen die de lezer aanzetten tot nadenken en vertalen naar de praktijk.

In het hoofdartikel gaan we onder andere in op definities van onderpresteren, verschillende verschijningsvormen van onderpresteren, mogelijke oorzaken van onderpresteren, het herkennen van onderpresteren, oplossingen zoeken, maatwerk leveren en preventie. Net als anders hebben we ook weer pagina’s met dilemma’s en breinbrekers, en tips.

Podcast en webinars

We hebben een podcast opgenomen waarin we deze keer Martijn de Graaff vanuit zijn betrokkenheid bij de Begaafdheidsprofielscholen interviewen. Je kunt ook twee webinars over het thema onderpresteren bekijken: een Nederlandstalig webinar van Marjolijn van Weerdenburg en een Engelstalig webinar van dr. Del Siegle.

Video’s

Martin van Rooij had een mooi video-interview met Mariëlle Prinsen-Goedegebuure, moeder van een vastgelopen jongere, over de weg die de ouders met hun kind hebben afgelegd. Nina Oosterveen ging in gesprek met Elze ’t Hart, leraar verbonden aan een voltijdsvoorziening voor onderwijs aan hoogbegaafde leerlingen. Martin van Rooij sprak ook met Carla Blankenstijn over haar ervaringen als ouder en leraar.

En nog veel meer…

Tot slot hebben we ook weer een serie veelgestelde vragen beantwoord, een reeks feiten kort op een rijtje gezet en een ruime hoeveelheid kleine video’s opgenomen waarin complexe begrippen in een minuut beantwoord worden. En natuurlijk vind je in onze online Kennisbank nog een schat aan extra materialen.

Hier kun je de brochure lezen…

Bekijk de registratie van het webinar over Rubrics

Op 12 mei 2026 verzorgde Janneke Berendsen-Hulshof een inspirerende sessie over de wereld van rubrics. Een rubric is een soort matrix waarin schaalniveaus van prestatie of begrip zichtbaar zijn. Door gedetailleerde beschrijvingen van criteria en stappen van groei geeft het de leerling zicht op het leerproces én taal om daarover in gesprek te kunnen gaan. Janneke leidde dit in door kort stil te staan bij zelfregulerend leren en motivatie. Ook was er aandacht voor verschillende soorten rubrics en de inzet daarvan, wat ze illustreerde met concrete voorbeelden. Ze sloot af met het belang van feedback en monitoren. Het webinar is hier terug te kijken.

Wil je meer inspiratie?

Nieuwe publicatie verschenen: traumasensitief onderwijs

We hebben het steeds vaker over schooltrauma als het om leerlingen met kenmerken van (hoog)begaafdheid gaat. Dan hebben we het meestal over moeilijk verstaanbaar gedrag als signaal voor moeilijkheden die niet van de ene op de andere dag ontstaan. Traumasensitief onderwijs voor leerlingen met kenmerken van (hoog)begaafdheid betekent dat er een relatie gelegd wordt tussen cognitieve en emotionele draagkracht. In deze brochure lees je er alles over en vind je ook weer talloze video’s, praktijkcases en handige tools.

Registratie Internationaal webinar Acceleration

Acceleration moves learning ahead whether in terms of moving forward in placement in classes or in curriculum strategies for more complex learning opportunities. Acceleration is more than grade skipping. In fact, there are twenty-plus ways to accelerate students. This session will provide examples of various ways teachers accelerate learning for students in their classes so students can move along at a pace matched to their readiness to learn.

Julia Link Roberts is the Mahurin Professor of Gifted Studies and the Executive Director of The Center for Gifted Studies and The Carol Martin Gatton Academy of Mathematics and Science in Kentucky. She is an active advocate for gifted children at the state, national, and international levels.

Registratie Webinar Dynamisch testen

Hoe helpt dynamisch testen jou om het leerpotentieel en de instructiebehoefte van (hoog)begaafde leerlingen inzichtelijk te maken?

(Hoog)begaafdheid wordt traditioneel bepaald aan de hand van een IQ-score. Een dynamische visie legt juist de nadruk op leerpotentieel en sluit aan bij Vygotsky’s zone van naaste ontwikkeling: wat een leerling kan bereiken met ondersteuning. Dynamisch testen, waarbij doelgerichte hulp tijdens het testproces wordt geboden, maakt zichtbaar hoe leerlingen leren en onder welke omstandigheden ze optimaal functioneren.

Geef een inspiratie-impuls: doe mee met ons veldonderzoek

Het Kenniscentrum Hoogbegaafdheid gaat in de maanden mei/juni een veldonderzoek doen onder educatieve professionals uit het primair en voortgezet onderwijs. De resultaten van het onderzoek zijn straks bedoeld als inspiratie-impuls voor leraren die nog niet zoveel te maken hebben gehad met leerlingen met kenmerken van (hoog) begaafdheid.

We willen daarom graag weten wat leraren inspireert voor het werken met (hoog)begaafde leerlingen. We willen alle leraren van harte uitnodigen om zich aan te melden voor deelname.

Het onderzoek gaat in drie fasen verlopen

  • Fase 1: We zoeken enthousiaste deelnemers

    Ben je leraar en lijkt het je leuk om mee te doen? Meld je dan aan om deel te nemen.
  • Fase 2: Kernvraag van het onderzoek

    In de tweede fase verzamelen we twee soorten informatie: In het eerste deel van de vragenlijst zijn we gericht op jouw professionele achtergrond en de context waarin je werkt. Je tijdsinvestering voor het eerste deel van de vragenlijst is ongeveer 8 minuten. In het tweede deel van de vragenlijst gaan we in op de kernvraag van het onderzoek. Ook hiervoor beantwoord je weer enkele vragen en is de tijd die je hiervoor nodig hebt ongeveer 8 minuten.
    Je kunt op elk moment besluiten dat je toch liever niet meer wilt mee doen. Dan vul je de vragenlijst waarvoor we je de link toesturen gewoon niet in. Vul je de vragenlijst wel in dan zullen we je vragen of we je mogen benaderen voor een kort video-interview. Alleen vragenlijsten van deelnemers waarop deze vraag positief is beantwoord krijgen mogelijk een email met een verzoek om ook deel te nemen aan fase 3.
  • Fase 3: Video-interviews
    
Uit de mensen die hebben aangegeven dat we hen mogen benaderen voor een video interview, trekken we een steekproef. Val je in deze steekproef dan nodigen we je uit om deel te nemen aan een video-interview. De vragen in dit korte interview vormen een verdiepingsslag op de antwoorden uit de oorspronkelijke vragenlijst.
    Dit interview neemt ongeveer 10 minuten in beslag. De interviews worden via zoom afgenomen en opgenomen. Heb je eerder deelgenomen maar wil je nu liever niet meer verder? Dat kan, dan stuur je op onze uitnodiging gewoon een mail met het bericht dat je toch liever niet verder deelneemt. Op dat moment zullen we je ook niet meer lastig vallen.

Wat gaan we doen met de gegevens?

Aan het eind van deze verkenning gaan we een onderzoeksverslag maken. Dit doen we in de vorm van een anonieme rapportage. Jouw gegevens bij ons zijn dus beschermd. Nu kan het zo zijn dat wij jouw video heel inspirerend vinden om als inspiratie-impuls voor andere leraren te gebruiken. In dat geval zullen we benaderen of we dat ook mogen doen. Ook dan kun je weer beslissen om daarvan af te zien. Als je daarvan afziet zullen we de video-opname met jou na transcriptie van de tekst vernietigen. De getranscribeerde tekst wordt dan volledig anoniem verwerkt.

Aanmelden

Hoewel we formeel pas in mei/juni beginnen met dit onderzoek kun je je al wel vast opgeven voor het onderzoek, dat doe je via deze link:
https://forms.gle/oBYyAjmZ72wUyHwD7

We hopen op erg veel enthousiaste deelnemers. Voel je daarom vrij om de link naar de vragenlijst te delen met alle collega’s uit jouw netwerk.

Nieuwe publicatie KCHB verschenen: executieve vaardigheden

Wetenschappelijk onderzoek toonde enkele jaren geleden het belang aan van goede executieve vaardigheden voor alle leerlingen en dat deze vaardigheden een meer betrouwbare indicator voor schoolsucces zijn dan intelligentie. Wetenschappelijk onderzoek maakt ook duidelijk dat het neurologisch netwerk dat de basis vormt voor de ontwikkeling van deze vaardigheden bij kinderen met kenmerken van (hoog)begaafdheid minstens net zo sterk is als bij alle andere kinderen, en in sommige gevallen wellicht zelfs sterker is. Toch is het een hardnekkige mythe dat leerlingen met kenmerken van (hoog) begaafdheid minder goede executieve vaardigheden hebben.


Nu is het voor álle kinderen belangrijk om goede regulatievaardigheden te ontwikkelen. Maar die vaardigheden kun je alleen ontwikkelen als het onderwijsaanbod en de omgeving waarin je leert daarop ook echt dagelijks een beroep doen. Als het onderwijs- en opvoedingsaanbod ook voor kinderen met kenmerken van (hoog)begaafdheid goed is afgestemd, zullen zij net als alle andere kinderen in de gelegenheid te zijn om al die vaardigheden te ontwikkelen en dagelijks in te oefenen. Maar daar ligt dus wel een opdracht voor ouders en leraren om dat samen te realiseren. In de eerste brochure van 2026 met als thema ‘Executieve functies & vaardigheden’ leggen we uit wat nu precies het verschil tussen functie en vaardigheid is, wat er nodig is om beiden goed te ontwikkelen en hoe je ook vanuit een preventief oogpunt aan de slag kunt.

Naar de brochure

Registratie webinar Tracy Inman over de DAP-tool

De meeste begaafde leerlingen krijgen onderwijs in reguliere groepen, waar differentiatie belangrijk is om aan hun educatieve behoeften te voldoen. Differentiatie stelt leraren in staat individuele leerdoelen en -inhouden vast te stellen en af te stemmen op elke leerling. Dit vergroot de kans op leren voor alle leerlingen, hoewel niet iedereen dezelfde mogelijkheden krijgt.

Differentiatie gaat verder dan niveau of tempo; het omvat variatie in doelen, denkvaardigheden en keuzes voor het eindproduct. Hiervoor moet de leraar inzicht hebben in de leerdoelen, beginsituatie, capaciteiten en interesses van de leerling. Het educatief profiel is essentieel voor succes. Een groepsplan helpt overzicht te bewaren van leerdoelen en opbrengsten.

In dit webinar van Tracey Inman wordt een specifieke vorm van differentiatie behandeld: het gedifferentieerd beoordelen van leeropbrengsten met DAP-rubrics (Developing and Assessing Products).

Registratie webinar Portfolio’s

Portfolio’s zijn een krachtig instrument voor het begeleiden en beoordelen van (hoog)begaafde leerlingen. In tegenstelling tot conventionele toetsmethoden bieden ze een duidelijker beeld van het leerproces, de inzet en de persoonlijke ontwikkeling. Portfolio’s stimuleren reflectie, zelfstandigheid en motivatie en helpen leerlingen bij het creëren van een realistisch zelfbeeld en veerkracht.
Een effectieve toepassing vereist heldere beoordelingscriteria, teamprofessionalisering en betrokkenheid van ouders.

Tijdens het webinar van 2 maart gingen we in op verschillende aspecten van het portfolio. Het webinar werd gegeven door Birgit Broekhoven.